Nederlandse landgeit: cechy rasy i praktyczna pielęgnacja
Przewodnik po rasach
Nederlandse landgeit: cechy rasy i praktyczna pielęgnacja
Nederlandse landgeit to średniej wielkości holenderska rasa kóz z rogami. Jeśli chcesz utrzymywać te zwierzęta, potrzebujesz miejsca dla kilku kóz, z suchym schronieniem, wybiegiem i ogrodzeniem, w którym nie zakleszczą się ich rogi. Opis rasy potraktuj jako punkt wyjścia, ale oceń miejsce utrzymania pod kątem zwierząt, które rzeczywiście tam trafią. Przeczytaj również ogólne wskazówki LICG dotyczące utrzymywania kóz.
Średniej wielkości, mocna i krępa
Wysokość w kłębie od 64 do 72 cm
Wysokość w kłębie od 74 do 89 cm
Rogi; szorstka sierść, u kóz krótsza lub dłuższa
Spis treści
- Produkty do tego poradnika
- Rasa, populacja i lokalne nazwy w rejestrach ras
- Wielkość dorosłych zwierząt, przeznaczenie i różnice między liniami
- Rogi, zachowanie rasy i bezpieczne otwory w miejscu utrzymania
- Warunki utrzymania, życie w grupie i codzienna opieka
- Pasza, woda i wyposażenie dobrane do zwierząt
- Porównanie dwóch sytuacji: miejsce, czas i pytania do hodowcy
- Częste pytania o Nederlandse landgeit
Przydatne w tym poradniku
Te produkty są związane z tematami omawianymi w tym poradniku. Sprawdź, jak używać każdego z nich i na co zwrócić uwagę przy wyborze.
Miejsce podawania paszy kozom
Koryto paszowe dla koni, 6 l, czarne – Vplast
Według opisu produktu ten karmnik jest przeznaczony także dla kóz i zapewnia stałe miejsce podawania paszy.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze Sprawdź, czy wszystkie kozy mogą jednocześnie sięgać do paszy i czy ich rogi nigdzie się nie zahaczają.
Słupki do ogrodzenia
Słupek do wbijania z podnóżkiem, 155 cm, zielony – ZoneGuard
Ten słupek wbijany ma uchwyty na linkę, drut i taśmę, dzięki którym można rozmieścić linie ogrodzenia.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze Oceń całe ogrodzenie pod kątem własnych kóz: także między liniami ich głowy i rogi nie mogą się zakleszczyć.
| Cecha | Opis rasy | Sprawdź u zwierzęcia |
|---|---|---|
| Budowa | Średniej wielkości, mocna i krępa | Budowę i wiek |
| Dorosła koza w wieku kilku lat | Wysokość w kłębie od 64 do 72 cm | Rzeczywiste wymiary |
| Dorosły kozioł w wieku kilku lat | Wysokość w kłębie od 74 do 89 cm | Rzeczywiste wymiary |
| Rogi i sierść | Rogi; szorstka sierść, u kóz krótsza lub dłuższa | Ułożenie rogów i stan sierści |
Podane wysokości to zakresy ze wzorca rasy dotyczące zwierząt w wieku kilku lat. Nie są wskazówką co do wymiarów ogrodzenia ani miejsca podawania paszy.
Rasa, populacja i lokalne nazwy w rejestrach ras
Landelijke Fokkersclub Nederlandse Landgeiten, w skrócie LFNL, ma wzorzec rasy oraz regulamin hodowli i ksiąg rodowodowych dla Nederlandse landgeit. W ubiegłym wieku rasa niemal zniknęła. Według klubu działania na rzecz zachowania rasy obejmują także różnorodność w obrębie populacji. W opisie rasy przygotowanym przez Stichting Zeldzame Huisdierrassen rasa jest określana jako zagrożona.
Wygląd pasujący do tej rasy nie dowodzi, że zwierzę jest wpisane do księgi rodowodowej. Regulamin LFNL rozróżnia między innymi rejestr urodzeń, księgę rejestrową, księgę rodowodową i księgę pomocniczą. Ponadto stosuje oznaczenie NL dla zwierząt wyhodowanych zgodnie z zasadami księgi rodowodowej oraz LG dla kóz tej rasy wyhodowanych poza nią. Zapytaj więc, jak zarejestrowane jest konkretne zwierzę. Lokalna nazwa lub tłumaczenie słowa „landgeit” nie rozstrzyga tej kwestii.
Wielkość dorosłych zwierząt, przeznaczenie i różnice między liniami
Wzorzec rasy opisuje mocno zbudowaną, dość krępą kozę o szorstkiej sierści. U samic sierść może być krótsza lub dłuższa; zróżnicowane są także umaszczenie i wzór umaszczenia. Wzorzec wyklucza jednak charakterystyczny wzór umaszczenia kozy toggenburskiej. W przypadku młodego zwierzęcia nie kieruj się wysokością dorosłych osobników podaną w tabeli i nie oczekuj, że każda koza tej rasy będzie wyglądać tak samo. Zajrzyj do wzorca rasy, jeśli chcesz porównać cechy wyglądu.
Jak opisuje Stichting Zeldzame Huisdierrassen, dawniej kozy tej rasy utrzymywano między innymi dla mleka i mięsa, a dziś są również zwierzętami hobbystycznymi i wykorzystuje się je w ochronie przyrody. Przeznaczenie lub cecha rasy nie mówi jeszcze, jak oferowane zwierzę zachowuje się wobec ludzi i innych kóz. Obserwuj je w grupie, którą zna, i zapytaj, do jakich warunków życia jest przyzwyczajone.
Rogi, zachowanie rasy i bezpieczne otwory w miejscu utrzymania
Wzorzec rasy opisuje różne kształty rogów. U kóz rogi mogą między innymi wyginać się do tyłu lub rozchodzić na boki; u kozłów są masywniejsze i mogą mieć na przykład kształt liry. Rogi jednego zwierzęcia nie są więc wiarygodną miarą rogów innego.
Przyjrzyj się siatce, prętom, ogrodzeniom przy miejscach podawania paszy i przejściom z perspektywy kozy, która może wsunąć tam głowę. Głowa może przejść przez otwór, choć rogi uniemożliwią jej wycofanie. Miejsca, na które kozy mogą się wspinać, umieszczaj z dala od granicy wybiegu. LICG ostrzega przed oboma zagrożeniami; sama nazwa rasy nie pozwala określić bezpiecznej wielkości oczek siatki.
Jeśli chcesz prowadzić hodowlę, zapytaj o rejestrację i pochodzenie obu zwierząt. LFNL prowadzi listę kozłów rozpłodowych oraz dąży do ograniczenia pokrewieństwa i zachowania historycznej różnorodności. Planowane skojarzenie omów z klubem hodowców, zamiast kierować się wyłącznie umaszczeniem lub kształtem rogów. Przeczytaj regulamin hodowli i ksiąg rodowodowych.
Warunki utrzymania, życie w grupie i codzienna opieka
Kozy potrzebują towarzystwa innych kóz. Zadbaj o to, by cała grupa mogła jednocześnie odpoczywać w suchym miejscu i mieć dostęp do paszy, również zwierzęta odpychane przez pozostałe. Zapewnij wybieg, suchą stajnię bez przeciągów oraz osłonę przed ostrym słońcem na zewnątrz. Ogród nadaje się do tego dopiero wtedy, gdy jego urządzenie pozwala zaspokoić te potrzeby całej grupy. LICG objaśnia ogólne potrzeby kóz dotyczące warunków utrzymania.
Co sprawdzać podczas codziennej opieki?
- Codziennie sprawdzaj, czy każde zwierzę je, pije i jest żywe. Przy okazji kontroluj wodę i ogrodzenie.
- Utrzymuj miejsce odpoczynku w suchości, a podczas sprzątania zwracaj uwagę na uszkodzone lub wystające elementy.
- Regularnie oglądaj racice; jeśli trzeba, poproś o pomoc w ich pielęgnacji doświadczonego hodowcę lub lekarza weterynarii.
- Zwracaj uwagę na izolowanie się od grupy, brak apetytu, kulawiznę, biegunkę lub widoczne chudnięcie. Jeśli podejrzewasz chorobę, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Te obserwacje są zgodne ze wskazówkami LICG dotyczącymi opieki i zdrowia. Nie stanowią diagnozy.
Pasza, woda i wyposażenie dobrane do zwierząt
Podawaj odpowiednią paszę objętościową, w tym siano, i zapewnij stały dostęp do świeżej wody pitnej. Zmieniaj paszę stopniowo i sprawdzaj, czy każde zwierzę rzeczywiście ma do niej dostęp. Dalsze potrzeby zależą od zwierzęcia i jego sytuacji; nie układaj dawki pokarmowej wyłącznie na podstawie nazwy rasy. Stosuj paszę przeznaczoną dla kóz, a szczególne kwestie żywieniowe omów ze specjalistą. Więcej o żywieniu i wodzie dla kóz na stronie LICG.
Przy wyborze miejsc podawania paszy, poideł i przejść porównaj wymiary planowanych zwierząt oraz ułożenie ich rogów z rzeczywistym układem wyposażenia. Sprawdź też, dla jakiego gatunku zwierząt opisano dany produkt. W kategorii Farmora poświęconej owcom i kozom obok artykułów dla obu gatunków znajdują się artykuły przeznaczone specjalnie dla owiec. Wśród siatek ogrodzeniowych możesz porównać różne warianty, ale informacja, że siatka jest przeznaczona dla kóz, nie dowodzi, że będzie bezpieczna dla rogów twoich zwierząt.
Porównanie dwóch sytuacji: miejsce, czas i pytania do hodowcy
Te hipotetyczne przykłady pomagają zobaczyć, co trzeba jeszcze zrobić przed zakupem. Potrzeba przestrzeni dla grupy, schronienia i odpowiedniego ogrodzenia dotyczy obu sytuacji.
| Sytuacja | Co już jest? | Codzienna opieka | Co trzeba najpierw ustalić? |
|---|---|---|---|
| Podwórze ze stajnią i ogrodzonym wybiegiem | Jest suche miejsce do leżenia; siatka i ogrodzenie przy miejscu podawania paszy nie zostały jeszcze ocenione pod kątem planowanych zwierząt. | Ktoś może podawać paszę i wodę, obserwować zwierzęta oraz sprawdzać ogrodzenie. | Czy wszystkie otwory są bezpieczne dla ich rogów i czy każde zwierzę może jeść i odpoczywać? |
| Ogród bez stajni | Brakuje jeszcze suchego schronienia i ciągłego ogrodzenia. | Opiekun jest dostępny, ale trzeba jeszcze urządzić miejsce utrzymania i zorganizować jego utrzymanie. | Czy można najpierw przygotować odpowiednie miejsce dla kilku kóz? Kto zaopiekuje się nimi pod nieobecność opiekuna? |
Zapytaj hodowcę, które zwierzęta żyją razem, ile mają lat, czy zakończyły wzrost i jak zachowują się w grupie. Zapytaj także o numer identyfikacyjny, pochodzenie i ewentualną rejestrację w LFNL. Porównaj numer identyfikacyjny z otrzymanymi danymi zwierzęcia. LFNL opisuje zasady prowadzenia swoich rejestrów.
W Holandii przed rozpoczęciem utrzymywania kóz należy uzyskać numer UBN dla miejsca utrzymania; dotyczy to także osób utrzymujących je hobbystycznie. Przy zakupie sprawdź identyfikację i zgłoś przybycie zwierząt zgodnie z aktualnymi zasadami RVO. Według obecnie podawanych informacji przybycie należy zgłosić w ciągu siedmiu dni kalendarzowych. Zobacz informacje RVO o numerze UBN, identyfikacji oraz zgłaszaniu przybycia zwierząt.
Częste pytania o Nederlandse landgeit
Jak sprawdzić, czy koza jest wpisana do księgi rodowodowej LFNL?
Zapytaj o rejestrację konkretnego zwierzęcia i sprawdź, czy jego numer identyfikacyjny zgadza się z odpowiednimi danymi. Szorstka sierść, rogi ani określone umaszczenie nie są tego dowodem. LFNL rozróżnia kilka rodzajów ksiąg.
Czy koza rasy Nederlandse landgeit może żyć sama w dużym ogrodzie?
Nie, koza potrzebuje towarzystwa innych kóz. Zwróć uwagę nie tylko na wielkość ogrodu, lecz także na wspólną przestrzeń do odpoczynku, suche schronienie, wybieg i bezpieczne ogrodzenie. Zapoznaj się z potrzebami dotyczącymi warunków utrzymania na stronie LICG.
Jakie wyposażenie wybrać dla kozy tej rasy z rogami?
Zacznij od zwierząt i istniejącego wyposażenia: czy mogą bezpiecznie przechodzić obok otworów i przez nie, a także sięgać do paszy i wody bez ryzyka zakleszczenia lub odepchnięcia przez inne zwierzęta? Dopiero potem porównaj materiały przeznaczone dla kóz i pasujące do twojego miejsca utrzymania.