Kozy

Koza alpejska: cechy i wymagania związane z utrzymaniem

Brązowa koza z ciemnymi nogami i ciemnym rysunkiem na głowie stoi na słomie obok drewnianego schronienia.

Przewodnik po rasach

Koza alpejska: cechy i wymagania związane z utrzymaniem

Chcesz utrzymywać kozę alpejską? Najpierw sprawdź, jaka nazwa rasy widnieje w jej dokumentach. Poniższe cechy dotyczą francuskiej rasy Alpine; w Holandii istnieje również rejestr holenderskich kóz alpejskich. Przy utrzymaniu większe znaczenie niż sama nazwa rasy mają konkretne zwierzę, inne kozy i warunki, które możesz im zapewnić. Capgènes opisuje francuską rasę Alpine, a Holenderska Organizacja Hodowli Kóz opisuje swoje rejestry.

Brązowa koza z ciemnymi nogami i ciemnym rysunkiem na głowie stoi na słomie obok drewnianego schronienia.
Kierunek użytkowania

Mleczny

Masa dorosłej kozy

50 do 70 kg

Masa dorosłego kozła

80 do 100 kg

Wysokość w kłębie dorosłej kozy

70 do 80 cm

Wysokość w kłębie dorosłego kozła

90 do 100 cm

Spis treści
  1. Produkty do tego poradnika
  2. Rasa, populacja i lokalne nazwy kozy alpejskiej
  3. Wielkość, kierunek użytkowania i zachowanie: różnice między liniami
  4. Który wzorzec rasy i która nazwa krajowa mają zastosowanie?
  5. Warunki utrzymania, życie w grupie i codzienna opieka
  6. Pasza, woda i wyposażenie odpowiednie dla kozy
  7. Dwie sytuacje dotyczące utrzymania: przestrzeń, czas, wyposażenie i pytania do hodowcy
  8. Częste pytania o kozy alpejskie

Przydatne w tym poradniku

Te produkty są związane z tematami omawianymi w tym poradniku. Sprawdź, jak używać każdego z nich i na co zwrócić uwagę przy wyborze.

Miejsce karmienia kóz

Koryto paszowe dla koni, 6 l, czarne – Vplast

Koryto paszowe dla koni, 6 l, czarne – Vplast

To koryto jest przeznaczone również dla kóz i pomaga wyznaczyć stałe miejsce podawania paszy.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze Sprawdź, czy pojemność 6 litrów i liczba miejsc karmienia odpowiadają potrzebom twojej grupy.

Rasa, populacja i lokalne nazwy kozy alpejskiej

Capgènes opisuje Alpine française jako mleczną rasę kóz pochodzącą z francuskich Alp. Holenderskie określenie „Alpine geit” nie jest dowodem pochodzenia: sama nazwa nie wskazuje, do której rasy lub którego rejestru należy zwierzę. Holenderska Organizacja Hodowli Kóz, w skrócie NOG, wymienia osobny rejestr dla Nederlandse Alpinegeit. Zapytaj więc o pełną nazwę rejestracyjną i dane dotyczące pochodzenia. Francuski opis rasy i informacje o holenderskich rejestrach.

Francuska rasa Alpine w skrócie

Dane rasy francuskiej Alpine, nie każdego pojedynczego zwierzęcia
Cecha Dane podawane we francuskich źródłach dotyczących rasy
Kierunek użytkowania Mleczny
Masa dorosłej kozy 50 do 70 kg
Masa dorosłego kozła 80 do 100 kg
Wysokość w kłębie dorosłej kozy 70 do 80 cm
Wysokość w kłębie dorosłego kozła 90 do 100 cm

Masę ciała podaje Capgènes, a wysokość w kłębie Races de France. Nie traktuj tych danych rasy jako miary młodego zwierzęcia, mieszańca ani zwierzęcia z holenderskiego rejestru.

Wielkość, kierunek użytkowania i zachowanie: różnice między liniami

Francuski opis rasy wskazuje na krótką sierść. Brązowe umaszczenie w odcieniu kozicy występuje często, ale istnieją też linie o wielobarwnym umaszczeniu. Sam kolor nie mówi więc, jak zarejestrowano zwierzę. Mleczny kierunek hodowli nie jest też obietnicą co do wydajności mlecznej pojedynczej kozy. Capgènes, francuska rasa Alpine.

Przy oglądaniu oferowanego zwierzęcia oceń jego budowę i kondycję oraz spokojnie zaobserwuj, jak reaguje na zbliżanie się człowieka i jak porusza się wśród innych kóz. Według LICG kozy mogą różnić się charakterem. Jeśli planujesz pozyskiwanie mleka, pytaj o pochodzenie i dane dotyczące konkretnego zwierzęcia, a nie tylko o nazwę rasy.

Który wzorzec rasy i która nazwa krajowa mają zastosowanie?

Dane w tym opisie pochodzą z francuskiego opisu rasy Capgènes oraz francuskich danych o rasie podanych przez Races de France. Nie stanowią holenderskiego wzorca rasy. NOG wymienia Nederlandse Alpinegeit jako nazwę rejestracyjną obok wskazanych przez siebie ras z księgami hodowlanymi. Zwierzęcia z tą holenderską nazwą rejestracyjną nie można automatycznie oceniać według francuskiego opisu. Capgènes, Races de France i NOG.

Zapytaj sprzedawcę, która organizacja udokumentowała pochodzenie zwierzęcia i pod jaką nazwą. Jeśli chcesz ocenić zwierzę pod kątem hodowli lub wystawy, zapytaj tę organizację o aktualne kryteria dotyczące właśnie tej rejestracji.

Warunki utrzymania, życie w grupie i codzienna opieka

Kozy potrzebują towarzystwa innych kóz. Zapewnij suchy budynek, w którym cała grupa może jednocześnie odpoczywać, a także wybieg lub pastwisko oraz miejsca karmienia dostępne dla wszystkich zwierząt. LICG podaje 1 do 2 m² powierzchni podłogi w budynku na zwierzę jako ogólną wytyczną. Sprawdź również, czy twoje zwierzęta rzeczywiście mogą się położyć, odsunąć od siebie i jeść bez tłoku; ta wytyczna nie określa potrzebnej przestrzeni na zewnątrz. LICG, Koza.

Sprawdź ogrodzenie pod kątem miejsc, przez które kozy mogłyby uciec, oraz otworów, w których szczególnie rogata koza mogłaby utknąć. Nie umieszczaj miejsc do wspinania się blisko ogrodzenia. Przy zimnie i opadach ważne jest schronienie; zwierzęta muszą mieć możliwość leżenia w suchym miejscu. LICG o ogrodzeniach i NVWA o ochronie przed zimnem.

  • Codziennie sprawdzaj, czy każde zwierzę jest żywe i ruchliwe, normalnie je i nie ma widocznych ranek.
  • Podczas codziennej opieki sprawdzaj również miejsce odpoczynku, miejsca karmienia i ogrodzenie.
  • Zaplanuj kontrolę racic i ich pielęgnację. Jeśli nie umiesz jeszcze przycinać racic, poproś o pokazanie, jak to robić.
  • Koza nagle staje się osowiała, izoluje się lub podejrzewasz chorobę? Skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Informacje o ogólnej opiece i objawach choroby znajdziesz w materiałach LICG o kozach.

Pasza, woda i wyposażenie odpowiednie dla kozy

Podstawą żywienia jest odpowiednia pasza objętościowa, w tym siano; świeża woda do picia powinna być stale dostępna. Zmieniaj paszę stopniowo. Pozostałe składniki dawki pokarmowej zależą od konkretnego zwierzęcia i jego sytuacji, na przykład od tego, czy daje mleko. Nie obliczaj więc ilości paszy na podstawie samej nazwy „Alpine”. LICG o żywieniu kóz.

Pytania, które warto zadać przed wyborem wyposażenia lub materiałów
Element wyposażenia Co sprawdzić w przypadku swoich zwierząt
Miejsce karmienia Czy zwierzę odganiane przez inne też może spokojnie jeść?
Miejsce pojenia Czy wszystkie zwierzęta mają do niego dostęp i czy możesz utrzymać je w czystości?
Ogrodzenie Czy otwory są bezpieczne dla głowy i ewentualnych rogów?
Przejście lub miejsce do zabiegów pielęgnacyjnych Czy konkretne zwierzę może przez nie przejść i czy możesz spokojnie do niego podejść?

Pytania o miejsca karmienia i ogrodzenie wynikają z informacji LICG o warunkach utrzymania. Przy wyborze konkretnego produktu zawsze porównuj podany gatunek zwierzęcia i wymiary z danym zwierzęciem oraz czynnością, do której chcesz go użyć. Masa typowa dla rasy ani nazwa kategorii nie potwierdzają, że produkt będzie pasować.

Dwie sytuacje dotyczące utrzymania: przestrzeń, czas, wyposażenie i pytania do hodowcy

Te dwa hipotetyczne przykłady pomogą ci ocenić, co trzeba jeszcze przygotować. Nie są oceną żadnego istniejącego gospodarstwa.

Czego wymaga twoja sytuacja wyjściowa?
Pytanie Mały ogród bez wyposażenia dla kóz Gospodarstwo z pastwiskiem i istniejącą grupą kóz
Przestrzeń i grupa Czy jest miejsce dla innych kóz, suchego wspólnego miejsca odpoczynku i wybiegu? Jeśli nie, najpierw to zapewnij. Czy nowe i obecne zwierzęta mogą się od siebie odsunąć i czy wszystkie mają dostęp do paszy?
Czas Czy możesz codziennie kontrolować zwierzęta, a także zbudować i utrzymywać budynek oraz ogrodzenie? Kto przeprowadza codzienną kontrolę i kto obserwuje nowe zwierzę w grupie?
Wyposażenie Zacznij od schronienia, wody, miejsc karmienia i bezpiecznego ogrodzenia. Ponownie sprawdź istniejące miejsca karmienia, przejścia i ogrodzenia pod kątem tego zwierzęcia.
Co jeszcze ustalić Gdzie wszystkie zwierzęta mogą leżeć w suchym miejscu podczas długotrwałego deszczu? Jak to zwierzę zachowuje się wśród innych kóz i czy jest dość miejsca, by mogło się od nich odsunąć?

Życie w grupie, suche warunki utrzymania i dostępne miejsca karmienia opisuje LICG; informacje o schronieniu przy zimnie i opadach podaje NVWA.

Zapytaj hodowcę lub sprzedawcę o rejestrację i pochodzenie, wiek, obecną paszę, zachowanie wobec innych kóz oraz o to, czy zwierzę ma rogi. Przed przybyciem zwierząt złóż też wniosek o UBN dla miejsca ich utrzymania. Według RVO obowiązek rejestracji w Holandii dotyczy również osób utrzymujących zwierzęta hobbystycznie; przy przyjmowaniu zwierząt obowiązują zasady zgłaszania w systemie identyfikacji i rejestracji. Zapoznaj się z krokami opisanymi przez RVO na temat UBN oraz RVO na temat zgłaszania kóz.

Częste pytania o kozy alpejskie

Czy każda koza alpejska należy do francuskiej rasy Alpine?

Nie, sama nazwa nie pozwala wyciągnąć takiego wniosku. Zapytaj o zarejestrowaną nazwę rasy i pochodzenie. NOG wymienia także rejestr holenderskich kóz alpejskich.

Czy kozę alpejską można utrzymywać bez innych kóz?

Planując utrzymanie, uwzględnij towarzystwo innych kóz. LICG opisuje kozy jako zwierzęta stadne. Oceń więc przestrzeń i wyposażenie potrzebne całej grupie, a nie tylko jednemu zwierzęciu.