Świnia puławska: cechy rasy i wymagania związane z utrzymaniem
Przewodnik po rasach
Świnia puławska: cechy rasy i wymagania związane z utrzymaniem
Świnia puławska to polska rasa, która jako dorosłe zwierzę potrzebuje dużo miejsca i solidnego wyposażenia. Chcesz ją utrzymywać? Zwróć uwagę nie tylko na łaciatą sierść: sprawdź pochodzenie i wielkość oferowanego zwierzęcia oraz oceń, czy możesz zapewnić mu odpowiednie warunki utrzymania wraz z innymi świniami.

Rasa pochodząca z okolic Puław i Lubartowa w Polsce.
Polska nazwa to świnia puławska; starsza nazwa to świnia gołębska.
Zazwyczaj czarne łaty na białym tle; POLSUS opisuje również dopuszczalne odmiany.
POLSUS podaje 200 do 280 kg dla loch i 250 do 350 kg dla knurów.
Spis treści
- Produkty do tego poradnika
- Pochodzenie, status rasy i nazwy świni puławskiej
- Wielkość dorosłych zwierząt, kierunek użytkowania i różnice między liniami
- Polski program hodowlany i jego znaczenie dla utrzymania świń
- Warunki utrzymania, utrzymywanie w grupie i codzienna opieka
- Pasza, woda pitna i odpowiednio dobrane wyposażenie
- Dwie sytuacje hodowców: miejsce, czas i pytania do hodowcy
- Najczęstsze pytania o świnię puławską
Przydatne w tym poradniku
Te produkty są związane z tematami omawianymi w tym poradniku. Sprawdź, jak używać każdego z nich i na co zwrócić uwagę przy wyborze.
Przechowywanie paszy w porządku

Pojemnik na paszę z pokrywą i zamknięciem, 40 l – Vplast
Ten zamykany pojemnik na paszę o pojemności 40 litrów zapewnia jej stałe miejsce przechowywania i ma etykietę umożliwiającą rozpoznanie zawartości.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze Sprawdź, czy pojemność 40 litrów odpowiada ilości paszy, którą przechowujesz.
Prace z łopatą w miejscu utrzymania zwierząt

Szpadel z tworzywa sztucznego bez trzonka, czarny – Vplast
Ta plastikowa łopata bez trzonka przyda się do codziennych prac w chlewie lub na podwórzu.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze Trzonek nie jest dołączony, więc sprawdź, czy masz odpowiedni trzonek.
Przenoszenie rzeczy podczas opieki nad zwierzętami

Elastyczne wiadro z dwoma uchwytami, 40 l, czarne – Vplast V-Trug Flexi
W tym elastycznym wiadrze o pojemności 40 litrów, z dwoma uchwytami, możesz przenosić rzeczy potrzebne przy codziennej opiece.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze Zastanów się, co chcesz w nim nosić: pełne wiadro o pojemności 40 litrów może być ciężkie.
| Cecha | Co opisują źródła dotyczące rasy | Co sprawdzić u konkretnego zwierzęcia |
|---|---|---|
| Pochodzenie | Rasa pochodząca z okolic Puław i Lubartowa w Polsce. | Skąd pochodzi zwierzę i jakie dane o jego pochodzeniu są dostępne. |
| Nazwa | Polska nazwa to świnia puławska; starsza nazwa to świnia gołębska. | Czy nazwa rasy widnieje w dokumentach, czy tylko w ogłoszeniu. |
| Umaszczenie | Zazwyczaj czarne łaty na białym tle; POLSUS opisuje również dopuszczalne odmiany. | Wygląd oraz dane o rodzicach. Same łaty nie potwierdzają pochodzenia. |
| Masa dorosłego zwierzęcia | POLSUS podaje 200 do 280 kg dla loch i 250 do 350 kg dla knurów. | Wiek, płeć i aktualną wielkość; opis rasy nie pozwala przewidzieć końcowej masy konkretnego zwierzęcia. |
Informacje o pochodzeniu i nazwie pochodzą od polskiego Ministerstwa Rolnictwa. Informacje o umaszczeniu i masie zaczerpnięto z charakterystyki rasy opracowanej przez związek hodowców POLSUS.
Pochodzenie, status rasy i nazwy świni puławskiej
Rasa powstała w polskim regionie wokół Puław i Lubartowa. W jej tworzeniu wykorzystano miejscowe łaciate świnie, mające między innymi pochodzenie od rasy Berkshire. Starsza nazwa świnia gołębska nawiązuje do Gołębia, okolicy, w której kupowano zwierzęta do tej hodowli. Świnia puławska to polska nazwa rasy; „Puławska varken” to określenie używane tutaj w języku niderlandzkim. Przeczytaj polski opis pochodzenia rasy.
Puławska to nazwa rasy, a nie określenie każdej łaciatej świni. POLSUS prowadzi zarówno program dla zwierząt czystorasowych, jak i programy krzyżowania z innymi polskimi rasami. Dlatego zapytaj sprzedawcę oferowanego zwierzęcia, jakie dokumenty potwierdzające pochodzenie może przedstawić oraz czy zwierzę jest czystorasowe, czy pochodzi z krzyżowania. Zobacz programy hodowlane POLSUS.
Wielkość dorosłych zwierząt, kierunek użytkowania i różnice między liniami
POLSUS opisuje świnię o szerokiej i głębokiej budowie, mocnych nogach oraz uszach zazwyczaj stojących i lekko skierowanych do przodu. Masy podane w tabeli dotyczą opisu dorosłych zwierząt. Nie są docelową masą Twojej świni i nie mówią, jak duże jest młode zwierzę w chwili przybycia. Zapytaj więc hodowcę o budowę i rozwój zwierzęcia oraz, jeśli to możliwe, jego rodziców. Zobacz charakterystykę rasy opracowaną przez POLSUS.
W polskiej hodowli świnia puławska jest wykorzystywana między innymi jako linia mateczna. Zwierzęta czystorasowe i pochodzące z krzyżowania mogą mieć różne pochodzenie hodowlane; także w obrębie jednej grupy każde zwierzę rozwija się indywidualnie. Nie wyciągaj z samej nazwy rasy wniosków o gwarantowanym tempie wzrostu, produkcyjności ani zachowaniu wobec ludzi. Zapytaj, jak zwierzę zachowuje się u hodowcy i jak żyje z innymi świniami. POLSUS opisuje kierunek użytkowania i rozróżnia programy hodowlane.
Polski program hodowlany i jego znaczenie dla utrzymania świń
Rasa jest objęta polskim programem ochrony zasobów genetycznych. Polski Instytut Zootechniki poinformował o jego aktualizacji we wrześniu 2023 roku. Według POLSUS program dotyczy między innymi zachowania swoistych cech genetycznych i różnorodności w obrębie rasy. Instytut koordynuje program ochrony; POLSUS prowadzi prace hodowlane, rejestrację w księgach hodowlanych i ocenę. Zobacz informację instytutu o programie oraz objaśnienie POLSUS.
Dla Ciebie oznacza to przede wszystkim, że dokumentacja ma znaczenie. Zapytaj, czy hodowca ma dokument potwierdzający pochodzenie, co dokładnie jest w nim zapisane o oferowanym zwierzęciu i czy ewentualne informacje o zdrowiu dotyczą tego zwierzęcia, czy jego krewnych. Udział w polskim programie sam w sobie nic nie mówi o tym, jak należy urządzić miejsce utrzymania zwierząt w Holandii.
Warunki utrzymania, utrzymywanie w grupie i codzienna opieka
Świnia puławska ma potrzeby typowe dla świń: kontakt z innymi świniami, odpowiednie miejsce do odpoczynku, przestrzeń do poruszania się oraz możliwość poznawania otoczenia i rycia. Przed zakupem zastanów się, jak zwierzęta będą żyć razem i jak nowa świnia będzie mogła przyzwyczaić się do istniejącej grupy. LICG objaśnia zasady ogólnej opieki i tworzenia grup.
Holenderskie wymogi dotyczące dobrostanu obowiązują także osoby utrzymujące świnie hobbystycznie. RVO opisuje między innymi przepisy dotyczące utrzymywania w grupie, dostępu do wody i materiałów, które świnie mogą badać i przekształcać. Ustawowe minimalne powierzchnie różnią się zależnie od kategorii zwierząt i sytuacji; nie traktuj więc jednej liczby jako kompletnego projektu kojca i przestrzeni na zewnątrz. Planując warunki utrzymania, sprawdź aktualne wymogi RVO dotyczące świń.
Co sprawdzać codziennie?
- Sprawdź, czy zwierzęta jedzą, poruszają się normalnie oraz mają kontakt z grupą i dostęp do miejsca odpoczynku.
- Sprawdź, czy dostępna jest czysta woda pitna i czy poidło działa.
- Sprawdź podłogę, miejsce do leżenia i ogrodzenie pod kątem wilgoci, uszkodzeń i ostrych elementów.
- Upewnij się, że dostępny materiał nadal nadaje się do badania i rycia.
Zapisuj zauważalne zmiany, aby osoba, która Cię zastępuje, także mogła je rozpoznać. Świnia nie je, porusza się wyraźnie inaczej albo podejrzewasz chorobę lub uraz? Skontaktuj się z lekarzem weterynarii. Do opieki i bezpiecznego miejsca utrzymania odnoszą się ponadto ogólne wymogi RVO dotyczące utrzymywania zwierząt; LICG opisuje, na co zwracać uwagę u świń.
Pasza, woda pitna i odpowiednio dobrane wyposażenie
Sama nazwa rasy nie określa dawki pokarmowej. Odpowiednia pasza dla świń, pasza objętościowa i potrzebna ilość zależą między innymi od wieku, etapu życia i kondycji. W razie potrzeby omów odpowiedni plan żywienia ze specjalistą. Nie podawaj odpadków kuchennych: w Holandii jest to zabronione. Według RVO świnie starsze niż dwa tygodnie muszą mieć przez całą dobę wystarczającą ilość świeżej wody. Przeczytaj informacje LICG o żywieniu, informacje RVO dla osób utrzymujących świnie hobbystycznie oraz wymogi dotyczące wody dla świń.
Oceniaj wyposażenie pod kątem zwierzęcia, które rzeczywiście utrzymujesz, i grupy, która z niego korzysta. Czy mniejsze lub mniej dominujące zwierzę również może dostać się do paszy i wody? Czy poidło jest dostępne, łatwe do utrzymania w czystości i odpowiednie do przyłącza wody? Czy przejście pasuje do obecnej i przewidywanej budowy ciała? RVO wymaga, aby urządzenia do podawania paszy i wody zapewniały wystarczający dostęp bez szkodliwej rywalizacji. Zobacz ogólne wymagania dotyczące wyposażenia.
| Element wyposażenia | Co sprawdzić w miejscu utrzymania | Co sprawdzić w konkretnym produkcie |
|---|---|---|
| Miejsce karmienia | Czy wszystkie zwierzęta mają do niego wystarczający dostęp i żadne nie blokuje go pozostałym? | Dla jakiego gatunku, wielkości zwierzęcia i sposobu umieszczenia jest przeznaczony? |
| Poidło | Czy zwierzęta mają do niego dostęp i czy woda pozostaje dostępna podczas Twojej nieobecności? | Czy przyłącze, dostępność i sposób czyszczenia pasują do Twoich warunków? |
| Ogrodzenie i przejście | Czy zamknięcia, szerokość i miejsca, na które napierają zwierzęta, są odpowiednie? | Czy potwierdzono przydatność produktu i sposób jego montażu do Twojego miejsca utrzymania zwierząt? |
W Farmora znajdziesz kategorię artykułów dla świń. Sama kategoria nie potwierdza, że konkretny artykuł nadaje się dla Twojej świni lub do miejsca jej utrzymania; sprawdź dane wybranego produktu.
Dwie sytuacje hodowców: miejsce, czas i pytania do hodowcy
Te hipotetyczne sytuacje pomogą Ci ustalić, co trzeba jeszcze przygotować przed przybyciem zwierzęcia. Porównaj nie tylko powierzchnię, lecz także grupę zwierząt, czas potrzebny każdego dnia i wyposażenie.
| Sytuacja | Co jest już dostępne | Co wymaga najpierw uwagi |
|---|---|---|
| Małe podwórze, w większości utwardzone | Zamykany kojec i czas na codzienny obchód. | Czy jest odpowiednie miejsce dla kilku świń, z miejscem odpoczynku, przestrzenią do ruchu i możliwością rycia? Bez rozwiązania tej kwestii jest za wcześnie na zakup. |
| Pastwisko z już utrzymywanymi świniami | Przestrzeń, grupa zwierząt i doświadczenie w opiece. | Czy jest plan przyzwyczajenia nowego zwierzęcia? Czy ogrodzenie, miejsca karmienia i zastępstwo podczas nieobecności są przygotowane również dla większej grupy? |
W obu sytuacjach zapytaj hodowcę o datę urodzenia, płeć, pochodzenie, aktualną wielkość, paszę, do której zwierzę jest przyzwyczajone, kontakty z innymi świniami i dostępne informacje o zdrowiu. Porównaj odpowiedzi ze swoimi możliwościami. LICG opisuje wymagania związane z warunkami utrzymania świń i tworzeniem grup.
Przed przybyciem zwierząt dopełnij także formalności w Holandii. Dla miejsca, w którym utrzymuje się świnie, potrzebny jest numer UBN, również przy utrzymywaniu hobbystycznym. Świnie podlegają identyfikacji i rejestracji; RVO opisuje też, które przemieszczenia trzeba zgłaszać. Sprawdź w RVO, czy w Twojej sytuacji mają zastosowanie prawa do utrzymywania świń. Przeczytaj o numerze UBN, zgłaszaniu świń i prawach do utrzymywania świń.
Najczęstsze pytania o świnię puławską
Czy świnia z czarnymi łatami na białym tle jest automatycznie świnią puławską?
Nie. Umaszczenie może odpowiadać opisowi rasy, ale nie mówi, czy zwierzę jest czystorasowe, czy pochodzi z krzyżowania. Poproś o dane dotyczące pochodzenia. POLSUS opisuje umaszczenie i rozróżnia zwierzęta czystorasowe oraz pochodzące z krzyżowania.
Czy na podstawie nazwy rasy mogę określić wielkość młodego zwierzęcia?
Nie. Podane masy opisują dorosłe lochy i knury, a nie ostateczną wielkość konkretnego młodego zwierzęcia. Zapytaj o jego aktualną wielkość i rozwój, a następnie sprawdź, czy miejsce utrzymania będzie odpowiednie także później. Sprawdź masy podane w charakterystyce rasy.